{"id":4833,"date":"2020-06-02T04:30:47","date_gmt":"2020-06-02T01:30:47","guid":{"rendered":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/?p=4833"},"modified":"2020-06-02T05:18:41","modified_gmt":"2020-06-02T02:18:41","slug":"prof-dr-tayfun-ozkaya-ile-soylesi-ciftcileri-otonomiye-kavusturmak-gereklidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/2020\/06\/02\/prof-dr-tayfun-ozkaya-ile-soylesi-ciftcileri-otonomiye-kavusturmak-gereklidir\/","title":{"rendered":"Prof. Dr. Tayfun \u00d6zkaya ile S\u00f6yle\u015fi: &#8220;\u00c7ift\u00e7ileri g\u00f6reli bir otonomiye kavu\u015fturmak gereklidir&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ye\u015fil Direni\u015f Ekoloji ve Ya\u015fam Gazetesi\u2019nin \u201cT\u00fcrkiye\u2019de Koronavir\u00fcs \u00d6ncesi ve Sonras\u0131 Ekoloji Hareketleri\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan s\u00f6yle\u015fileri\u00a0Ege \u00dcniversitesi Ziraat Fak\u00fcltesi eski \u00f6\u011fretim \u00fcyelerinden Prof. Dr. Tayfun \u00d6zkaya ile devam ediyor;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8220;<strong>B\u00fct\u00fcnsel bakmak zorunday\u0131z. \u00d6rne\u011fin ge\u00e7im s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 \u00e7ekilen bir b\u00f6lgede bir termik santral veya n\u00fckleer santral yap\u0131lacaksa sorun sadece bunlar de\u011fildir.\u00a0 Burada end\u00fcstriyel tar\u0131m yapan ve \u00fcr\u00fcnlerini ucuza satan k\u00f6yl\u00fclerin i\u00e7inde bulundu\u011fu durum da \u00e7ok \u00f6nemlidir. Bunlar birle\u015ftirilmeden ayr\u0131 ayr\u0131 ele al\u0131n\u0131rsa ba\u015far\u0131l\u0131 olunamaz. Bu b\u00f6lgedeki \u00e7ift\u00e7ilerin agroekolojik tar\u0131m yapmalar\u0131, kentlerdeki g\u0131da gruplar\u0131, t\u00fcketim kooperatifleri ile ba\u011flant\u0131land\u0131r\u0131lmalar\u0131 gerekir. Bu durumda kendileri ve \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in bir gelecek g\u00f6ren ve bir vizyon geli\u015ftirebilen k\u00f6yl\u00fcler termik santral veya alt\u0131n madeni ile i\u015fbirli\u011fi yapmak yerine m\u00fccadele edebileceklerdir.&#8221; <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>S\u00f6yle\u015fi: \u0130smail Aky\u0131ld\u0131z \/ 2 Haziran 2020 \/ Ye\u015fil Direni\u015f \u2013 Ekoloji ve Ya\u015fam Gazetesi<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8220;<strong>Tar\u0131msal \u00fcretim t\u00fcm\u00fcyle agroekolojik ilkelere g\u00f6re d\u00fczenlenmedi\u011fi s\u00fcrece bu alanda bir kurtulu\u015f olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u00fcm insanlarca anla\u015f\u0131lmas\u0131 gerekmektedir<\/strong>&#8220;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"960\" height=\"540\" src=\"https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/jk.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4839\" srcset=\"https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/jk.jpg 960w, https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/jk-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/jk-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ye\u015fil\/Ekoloji hareketinin tarihsel birikimi hakk\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015flerinizi merak ediyoruz? B\u00f6yle bir birikimden s\u00f6z edebilir miyiz? E\u011fer yan\u0131t\u0131n\u0131z evet ise bug\u00fcne kadar genel bir de\u011ferlendirme yapman\u0131z m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dclkemizde de ekolojik hareket giderek daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir m\u00fccadeleyi sadece bir ayd\u0131n hareketi k\u0131s\u0131tlar\u0131 i\u00e7inde kalmadan da s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Bu alanda halen sorunlar olmaya devam ediyor. Ekolojik, ekonomik, ideolojik vb. bir\u00e7ok alandaki m\u00fccadeleyi birle\u015ftirerek m\u00fccadelenin y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi gerekiyor. \u015eu anda par\u00e7al\u0131 bir m\u00fccadele s\u00fcr\u00fcyor. Halk\u0131n m\u00fccadeleyi \u00fcstlenebilmesi i\u00e7in ekonomik sorunlar\u0131n\u0131 i\u00e7eren konularda da m\u00fccadele etmek gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Koronovir\u00fcs salg\u0131n\u0131 ekoloji hareketinin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ve geli\u015fimi bak\u0131m\u0131ndan olumlu ya da olumsuz bir rol oynamakta m\u0131d\u0131r\/ oynar m\u0131? Salg\u0131n\u0131n hareketin g\u00fc\u00e7lenmesi i\u00e7in yeni olanaklar do\u011furdu ise bunlar nelerdir? \u0130\u00e7inde bulundu\u011fumuz ko\u015fullar\u0131n avantaj ve dezavantajlar\u0131 nelerdir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cKoronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131 sonras\u0131 hi\u00e7bir \u015fey ayn\u0131 olmayacak\u201d s\u00f6z\u00fc hemen hemen her \u00e7\u0131kar grubu ve hareket taraf\u0131ndan s\u00f6ylenmektedir. Ancak herkes kendi do\u011frultusunda d\u00fcnyan\u0131n de\u011fi\u015fmesini umuyor. Kesin bir \u015fey varsa o da kendi ba\u015f\u0131na hi\u00e7bir \u015fey olmayaca\u011f\u0131d\u0131r. De\u011fi\u015fimler ancak m\u00fccadele ile olabilir. \u00d6rne\u011fin on y\u0131l \u00f6nce ku\u015f gribi ve domuz gribi salg\u0131nlar\u0131nda end\u00fcstriyel hayvanc\u0131l\u0131k sisteminin bu tip \u00e7ok tehlikeli vir\u00fcs, bakteri, funguslar\u0131n (k\u0131saca mikrop diyelim) evrilerek ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde \u00e7ok elveri\u015fli bir ortam yaratt\u0131\u011f\u0131 net bir \u015fekilde anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Ancak end\u00fcstriyel hayvanc\u0131l\u0131k \u00e7evreleri (\u00f6rne\u011fin tavuk\u00e7uluk gruplar\u0131) tar\u0131m ve sa\u011fl\u0131k bakanlar\u0131n\u0131 da arkalar\u0131na alarak (T\u00fcrkiye, M\u0131s\u0131r\u2019da bu \u00e7ok net idi) k\u00f6y tavuk\u00e7ulu\u011funun tasfiye edilmesi i\u00e7in harekete ge\u00e7tiler. Bu zorlukla s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131labildi. On y\u0131ldan beri ne yaz\u0131k ki \u00f6rne\u011fin hayvanc\u0131l\u0131k alan\u0131nda agroekolojik \u00e7\u00f6z\u00fcmlere ge\u00e7ilmesi, end\u00fcstriyel hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi konusunda gerek bilim \u00e7evrelerinde gerekse de Tabipler Birli\u011fi, Ziraat M\u00fchendisleri Odas\u0131, Veteriner Hekimler Birli\u011fi gibi meslek \u00f6rg\u00fctlerinde olumlu bir uyan\u0131\u015f ger\u00e7ekle\u015ftiremedi. Bitkisel \u00fcretimde de tar\u0131m kimyasallar\u0131na dayal\u0131 end\u00fcstriyel tar\u0131m\u0131n, be\u015feri ila\u00e7lara kar\u015f\u0131 diren\u00e7 olu\u015fturmu\u015f, tedavisi bir\u00e7ok ki\u015fide m\u00fcmk\u00fcn olamayan, bakteri ve funguslar\u0131n evrilmesine yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00fct\u00fcn bu ger\u00e7eklere kar\u015f\u0131 covit-19 hastal\u0131\u011f\u0131nda fatura vah\u015fi hayvanlar\u0131 yiyen \u00c7inli\u2019lere kesiliyor. H\u00e2lbuki en az\u0131ndan son koronovir\u00fcs salg\u0131n\u0131nda bunun ispatlanm\u0131\u015f bir ger\u00e7ek olmad\u0131\u011f\u0131 biliniyor. Bu nedenlerle tar\u0131msal \u00fcretim t\u00fcm\u00fcyle agroekolojik ilkelere g\u00f6re d\u00fczenlenmedi\u011fi s\u00fcrece bu alanda bir kurtulu\u015f olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u00fcm insanlarca anla\u015f\u0131lmas\u0131 gerekmektedir. B\u00fct\u00fcn bu de\u011fi\u015fimler i\u00e7in \u00e7ok de\u011fi\u015fik alanlarda m\u00fccadeleler gerekmektedir. Bilim insanlar\u0131 aras\u0131nda bu bilgilerin payla\u015f\u0131lmas\u0131, k\u00f6yl\u00fclerin agroekolojik \u00fcretimlere te\u015fvik edilmesi, t\u00fcketicilerin g\u0131da gruplar\u0131nda \u00f6rg\u00fctlenmesi, politika alan\u0131nda end\u00fcstriyel hayvanc\u0131l\u0131k uygulamalar\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tlanmas\u0131 i\u00e7in yasal ve idari kararlar\u0131n al\u0131nmas\u0131 vb. bir\u00e7ok alanda m\u00fccadele gerekmektedir. Bunlar olmadan d\u00fcnyan\u0131n de\u011fi\u015febilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>K\u00fcresel ekolojik kriz T\u00fcrkiye&#8217;ye ne \u015fekilde yans\u0131makta? Bug\u00fcn \u00fclkenin en \u00f6nemli ekoloji sorunlar\u0131 -\u00f6ncelik s\u0131ralamas\u0131na g\u00f6re- nelerdir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dclkemiz ve d\u00fcnyan\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok acil ekolojik krizler var. K\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi hem tar\u0131m hem de tehlikeli mikroplar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 konusunda \u00e7ok acil bir durum yarat\u0131yor. Zika vir\u00fcs\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131yan sivrisineklerin daha geni\u015f co\u011frafyalarda yay\u0131lmas\u0131 veya K\u0131r\u0131m-Kongo kanamal\u0131 hastal\u0131\u011f\u0131 ta\u015f\u0131yan kenelerin \u00fclkemizde yay\u0131lmas\u0131 gibi \u00f6rnekler k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin sa\u011fl\u0131k konusundaki etkilerini de ortaya koymaktad\u0131r. Sera gazlar\u0131n\u0131n en \u00f6nemli \u00fcreticisi olan termik santraller de hem k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini artt\u0131rmakta, hem de \u00e7\u0131kan duman i\u00e7indeki PM5 denilen k\u00fc\u00e7\u00fck partik\u00fcller kanser, akci\u011fer hastal\u0131klar\u0131, kalp ve damar hastal\u0131klar\u0131 gibi bir\u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131n olu\u015fumunda \u00e7ok y\u00fcksek oranlarda etkili olmaktad\u0131r. End\u00fcstriyel tar\u0131m da sera gazlar\u0131na katk\u0131 ve g\u0131dalardaki tar\u0131m kimyasallar\u0131 kal\u0131nt\u0131lar\u0131 nedeniyle ciddi ekolojik sorunlar aras\u0131ndad\u0131r. \u00a0Bunun d\u0131\u015f\u0131nda bir\u00e7ok sorun bulunmakta. Sorunlar\u0131 birle\u015ftirerek ele almak ve her y\u00f6rede halk\u0131n m\u00fccadelesini esas alarak \u00e7al\u0131\u015fmak gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ekoloji hareketinin bundan sonra nas\u0131l bir y\u00f6nelimi olacakt\u0131r\/olmal\u0131d\u0131r? Ne yapmal\u0131y\u0131z? Ne yapmamal\u0131y\u0131z?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sorunlar\u0131 birbirlerinden soyutlayarak almak ba\u015far\u0131 getirmiyor. \u00d6rne\u011fin yoksul \u00e7ift\u00e7ilerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgelerde alt\u0131n, termik santral gibi m\u00fccadelelerde ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frama s\u00f6z konusu oldu. Bu b\u00f6lgelerde ya\u015fayan ve end\u00fcstriyel tar\u0131m yapan, arac\u0131lara \u00fcr\u00fcnlerini ucuza satan \u00e7ift\u00e7iler yoksulla\u015f\u0131yor ve b\u00f6lgede kendileri i\u00e7in bir gelecek hayal edemiyorlar. Bunlara b\u00fct\u00fcnsel bakmak zorunday\u0131z. \u00d6rne\u011fin ge\u00e7im s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 \u00e7ekilen bir b\u00f6lgede bir termik santral veya n\u00fckleer santral yap\u0131lacaksa sorun sadece bunlar de\u011fildir.\u00a0 Burada end\u00fcstriyel tar\u0131m yapan ve \u00fcr\u00fcnlerini ucuza satan k\u00f6yl\u00fclerin i\u00e7inde bulundu\u011fu durum da \u00e7ok \u00f6nemlidir. Bunlar birle\u015ftirilmeden ayr\u0131 ayr\u0131 ele al\u0131n\u0131rsa ba\u015far\u0131l\u0131 olunamaz. Bu b\u00f6lgedeki \u00e7ift\u00e7ilerin agroekolojik tar\u0131m yapmalar\u0131, kentlerdeki g\u0131da gruplar\u0131, t\u00fcketim kooperatifleri ile ba\u011flant\u0131land\u0131r\u0131lmalar\u0131 gerekir. Bu durumda kendileri ve \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in bir gelecek g\u00f6ren ve bir vizyon geli\u015ftirebilen k\u00f6yl\u00fcler termik santral veya alt\u0131n madeni ile i\u015fbirli\u011fi yapmak yerine m\u00fccadele edebileceklerdir. Bunun i\u00e7in ba\u015fka bir d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu g\u00f6stermek ve \u00e7ift\u00e7ileri g\u00f6reli bir otonomiye kavu\u015fturmak gereklidir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Kendinizi k\u0131saca tan\u0131tabilir misiniz? Bug\u00fcne kadar hangi ye\u015fil\/ekoloji hareketlerinin par\u00e7as\u0131 oldunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ziraat Fak\u00fcltesi mezunuyum. Ege \u00dcniversitesi Ziraat Fak\u00fcltesi Tar\u0131m Ekonomisi B\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u00f6\u011fretim \u00fcyesi, ara\u015ft\u0131rmac\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Tar\u0131m politikalar\u0131, tar\u0131msal yay\u0131m, k\u0131rsal kalk\u0131nma konular\u0131na yo\u011funla\u015ft\u0131m. Kat\u0131l\u0131mc\u0131 eylem ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 ile k\u0131rsal kalk\u0131nma projeleri ger\u00e7ekle\u015ftirdik. \u0130ki y\u0131l \u00f6nce emekli oldum. 2006 y\u0131l\u0131nda tohum kanunu ile yerel tohumlar\u0131 \u00e7ift\u00e7ilerin satmas\u0131 yasakland\u0131. Tohum \u015firketleri \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 g\u00f6zeten bu yasa \u00fczerine 2010 y\u0131l\u0131nda ilk tohum takas \u015fenli\u011fini arkada\u015flar ve de\u011fi\u015fik kurulu\u015flarla birlikte Torbal\u0131\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirdik. Yerel tohumlar\u0131 savunma konusunda m\u00fccadele olduk\u00e7a yayg\u0131nla\u015ft\u0131. De\u011fi\u015fik ekolojik k\u00f6yl\u00fc pazarlar\u0131n\u0131n kurulmas\u0131na katk\u0131 verdim. \u0130zmir\u2019de ilk g\u0131da grubunu sekiz y\u0131l \u00f6nce kurduk. Arkam\u0131zdan Bitot ba\u015fta olmak \u00fczere bu gruplar \u0130zmir\u2019de yayg\u0131nla\u015ft\u0131. 2020 y\u0131l\u0131nda ilk agroekoloji \u00e7al\u0131\u015ftay\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdik. Bu yakla\u015f\u0131m\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in bir grup arkada\u015fla birlikte \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.\u00a0 Her hafta tar\u0131m politikas\u0131, ekoloji, biyo\u00e7e\u015fitlilik konular\u0131nda k\u00f6\u015fe yaz\u0131lar\u0131 yaz\u0131yorum. \u00a0<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/B\u00fcroda-2016-1-1024x768.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4845\" srcset=\"https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/B\u00fcroda-2016-1-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/B\u00fcroda-2016-1-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/B\u00fcroda-2016-1-768x576.jpg 768w, https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/B\u00fcroda-2016-1-1536x1152.jpg 1536w, https:\/\/www.yesildirenis.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/B\u00fcroda-2016-1-2048x1536.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption> <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ye\u015fil Direni\u015f Ekoloji ve Ya\u015fam Gazetesi\u2019nin \u201cT\u00fcrkiye\u2019de Koronavir\u00fcs \u00d6ncesi ve Sonras\u0131 Ekoloji Hareketleri\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan s\u00f6yle\u015fileri\u00a0Ege \u00dcniversitesi Ziraat Fak\u00fcltesi eski<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4834,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4833","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-soylesiler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4833","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4833"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4833\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4849,"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4833\/revisions\/4849"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4834"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4833"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4833"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.yesildirenis.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4833"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}